झापा / सरकारले गहुँ र चैते धानको न्यूनतम समर्थन मूल्य (MSP) यस वर्ष वृद्धि गरेको छ।
चालु आर्थिक वर्षका लागि निर्धारण गरिएको नयाँ मूल्यअनुसार किसानले आफ्ना उत्पादनको उचित मूल्य पाउने अपेक्षा गरिएको छ। गत वर्षको तुलनामा गहुँ र चैते धान दुवैको समर्थन मूल्य बढाइएको हो, जसले उत्पादन लागत वृद्धि, मल–बीउ तथा श्रम खर्च बढेको अवस्थालाई सम्बोधन गर्ने उद्देश्य राखिएको सरकारको भनाइ छ।
कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयका अनुसार समर्थन मूल्य वृद्धि भएपछि किसानलाई उत्पादनमा प्रोत्साहन मिल्ने र खाद्यान्न उत्पादन बढ्ने विश्वास गरिएको छ। विशेषगरी तराई तथा पूर्वी नेपालका जिल्लामा चैते धान उत्पादन गर्ने किसानहरू यस निर्णयबाट लाभान्वित हुनेछन्।
यस्तै, गहुँ उत्पादन गर्ने किसानका लागि पनि बजार मूल्य घट्दा हुने घाटाबाट जोगिन न्यूनतम समर्थन मूल्य प्रभावकारी हुने अपेक्षा गरिएको छ।
मन्त्रालयको निर्णयअनुसार यस वर्ष गहुँको न्यूनतम समर्थन मूल्य प्रतिक्विन्टल ३ हजार ९ सय ४५ रुपैयाँ कायम गरिएको छ, जुन गत वर्षभन्दा ७७ रुपैयाँ ६२ पैसाले बढी हो । त्यस्तै, चैते धानको मूल्य प्रतिक्विन्टल २ हजार ८ सय ५६ रुपैयाँ ४९ पैसा तोकिएको छ, जुन गत वर्षको तुलनामा ५५ रुपैयाँ ८ पैसाले बढी हो ।
गत वर्षमा गहुँको मूल्य ३ हजार ८ सय ६७ रुपैयाँ ३८ पैसा प्रतिक्विन्टल र चैते धान २ हजार ८ सय रुपैयाँ ६९ पैसा प्रतिक्विटल थियो । मन्त्रालयका अनुसार चैते धानको यो समर्थन मूल्य १८ प्रतिशत चिस्यान भएको धानमा लागू हुनेछ । यदि धानमा चिस्यानको मात्रा १८ प्रतिशतभन्दा बढी पाइएमा प्रतिक्विन्टल १ किलो २ सय ग्रामका दरले तौल घटाएर भुक्तानी दिइने व्यवस्था गरिएको छ ।
सरकारले तोकेको मूल्यभन्दा कममा खरिद–बिक्री हुन नदिन सम्बन्धित निकायलाई अनुगमन कडा बनाउन समेत निर्देशन दिएको जनाएको छ।
यद्यपि, किसानहरूले भने समर्थन मूल्य व्यवहारमा कार्यान्वयन हुनुपर्ने र समयमै खरिद सुनिश्चित गर्नुपर्ने माग गरेका छन्।किसानहरूलाई उत्पादनमा प्रोत्साहन गर्न र बजारमा उचित मूल्यको ग्यारेन्टी गर्न सरकारले हरेक वर्ष बाली लगाउनुअघि नै न्यूनतम समर्थन मूल्य निर्धारण गर्दै आएको छ ।
